قرص اورژانسی لوونورژسترول چگونه و چه زمانی مصرف می‌شود؟

آخرین بروزرسانی:

زمان مطالعه:

7–11 دقیقه
💡

خلاصه مطلب

قرص اورژانسی لوونورژسترول برای کاهش احتمال بارداری پس از رابطه بدون محافظت یا شکست روش پیشگیری، مانند پارگی کاندوم، مصرف می‌شود. این قرص را باید هرچه زودتر خورد؛ بهترین فرصت معمولاً ۷۲ ساعت اول است و با گذشت زمان، اثر آن کمتر می‌شود. برای استعلام…

☰ فهرست مطالب
💡
راهنمای سلامت داروم

این مطلب با هدف افزایش آگاهی عمومی تهیه شده است و جایگزین تشخیص، تجویز یا درمان توسط پزشک یا داروساز نیست.

✓
ناظر علمی مقاله دکتر حسین خلیلی داروساز · مدیر پزشکی داروم · کد نظام پزشکی د-۲۵۱
مشاهده پروفایل
قرص اورژانسی لوونورژسترول برای کاهش احتمال بارداری پس از رابطه بدون محافظت یا شکست روش پیشگیری، مانند پارگی کاندوم، مصرف می‌شود. این قرص را باید هرچه زودتر خورد؛ بهترین فرصت معمولاً ۷۲ ساعت اول است و با گذشت زمان، اثر آن کمتر می‌شود.

برای استعلام موجودی و قیمت قرص اورژانسی لوونورژسترول می‌توانید درخواست خود را در داروخانه آنلاین داروم ثبت کنید تا داروخانه، موجودی و قیمت روز را بررسی کند.

این مقاله برای آگاهی عمومی است و جایگزین نظر پزشک، داروساز یا سایر متخصصان واجد صلاحیت نیست. اگر از زمان رابطه بیش از ۷۲ ساعت گذشته، داروی دیگری مصرف می‌کنید یا احتمال بارداری دارید، برای انتخاب روش مناسب همان روز با پزشک یا داروساز مشورت کنید.

قرص اورژانسی لوونورژسترول چیست و چگونه عمل می‌کند؟

لوونورژسترول نوعی هورمون پروژستینی است که عمدتاً با عقب‌انداختن یا جلوگیری از تخمک‌گذاری، احتمال بارداری را کاهش می‌دهد. اگر تخمک‌گذاری و لانه‌گزینی رخ داده باشد، این قرص بارداری موجود را متوقف نمی‌کند؛ بنابراین «قرص سقط» نیست.

این دارو فقط برای موقعیت اضطراری است و از رابطه‌های بدون محافظت بعدی در همان چرخه جلوگیری نمی‌کند. برای مقایسه همه روش‌ها و موقعیت‌های مصرف، راهنمای قرص اورژانسی توضیح می‌دهد چه گزینه‌هایی وجود دارد و چرا انتخاب روش به زمان رابطه و شرایط فرد بستگی دارد.

قرص لوونورژسترول را تا چند ساعت بعد از رابطه می‌توان مصرف کرد؟

قرص را در اولین فرصت پس از رابطه بدون محافظت مصرف کنید. بسیاری از بروشورهای دارویی بر مصرف تا ۷۲ ساعت تأکید دارند؛ راهنمای سازمان جهانی بهداشت و CDC مصرف قرص‌های اورژانسی را هرچه زودتر و تا ۱۲۰ ساعت پس از رابطه نیز مطرح می‌کنند، اما اثر لوونورژسترول در روزهای چهارم و پنجم کمتر می‌شود.

زمان گذشته از رابطهاقدام پیشنهادی
کمتر از ۷۲ ساعتلوونورژسترول را هرچه زودتر طبق بروشور فرآورده یا نظر داروساز مصرف کنید.
۷۲ تا ۱۲۰ ساعتبرای انتخاب مؤثرتر، همان روز با پزشک یا داروساز مشورت کنید؛ اولیپریستال یا آی‌یودی مسی ممکن است مناسب‌تر باشد.
بیش از ۱۲۰ ساعتخودسرانه دوز اضافه نخورید. ارزیابی پزشکی لازم است؛ زمان تخمک‌گذاری می‌تواند در امکان استفاده از آی‌یودی مسی اثر داشته باشد.

آی‌یودی مسی در صورت کارگذاری توسط فرد آموزش‌دیده، مؤثرترین روش پیشگیری اورژانسی است و معمولاً تا پنج روز پس از رابطه قابل بررسی است. انتخاب آن به سابقه پزشکی، احتمال عفونت و دسترسی به خدمات درمانی بستگی دارد.

دوز قرص اورژانسی لوونورژسترول چقدر است؟

دوز استاندارد برای پیشگیری اورژانسی در بزرگسالان و نوجوانان پس از بلوغ، مجموعاً ۱٫۵ میلی‌گرم است. این مقدار معمولاً به یکی از دو شکل عرضه می‌شود:

  • یک قرص ۱٫۵ میلی‌گرمی به‌صورت تک‌دوز؛
  • دو قرص ۰٫۷۵ میلی‌گرمی که طبق توصیه سازمان جهانی بهداشت با فاصله ۱۲ ساعت مصرف می‌شوند.

تعداد قرص‌های داخل بسته به‌تنهایی معیار قدرت بیشتر نیست؛ مجموع ماده مؤثره و روش درج‌شده در بروشور اهمیت دارد. در مطلب تفاوت قرص اورژانسی تکی و دوتایی، تفاوت بسته‌بندی، دوز و شیوه مصرف این دو شکل با جزئیات بیشتری توضیح داده شده است.

اگر بعد از مصرف قرص استفراغ کنیم چه کاری لازم است؟

اگر تا دو ساعت پس از مصرف استفراغ کردید، ممکن است دارو کاملاً جذب نشده باشد و معمولاً تکرار دوز مطرح می‌شود. چون بعضی بروشورهای فرآورده بازه سه‌ساعته ذکر می‌کنند، همان موقع با داروساز یا پزشک تماس بگیرید و مطابق بروشور همان برند عمل کنید؛ بدون راهنمایی، چند دوز پشت سر هم نخورید.

قرص لوونورژسترول چقدر مؤثر است و چه زمانی ممکن است اثر کمتری داشته باشد؟

هیچ قرص اورژانسی احتمال بارداری را به صفر نمی‌رساند. در مطالعات مورد استناد سازمان جهانی بهداشت، میزان بارداری پس از مصرف لوونورژسترول حدود ۱٫۲ تا ۲٫۱ درصد بوده است؛ این عدد برای یک فرد، تضمین موفقیت نیست و به زمان چرخه، فاصله مصرف تا رابطه و عوامل دیگر بستگی دارد.

احتمال اثر کمتر در این شرایط مطرح است:

  • مصرف با تأخیر، به‌ویژه پس از ۷۲ ساعت؛
  • وقوع تخمک‌گذاری پیش از مصرف؛
  • استفراغ زودهنگام و جذب ناکافی دارو؛
  • رابطه بدون محافظت دوباره پس از مصرف؛
  • چاقی یا وزن بالاتر؛ شواهد دقیق نیست، اما برخی راهنماها کاهش اثر را محتمل می‌دانند؛
  • مصرف هم‌زمان بعضی داروهای القاکننده آنزیم‌های کبدی.

اگر BMI بالاتر از ۳۰ دارید، یا وزن شما بیش از ۷۰ کیلوگرم است و نگران کاهش اثر هستید، مصرف را به تعویق نیندازید؛ در همان روز درباره آی‌یودی مسی، اولیپریستال یا دوز مناسب با پزشک یا داروساز مشورت کنید. دوز دوبرابر برای همه افراد توصیه نمی‌شود و نباید خودسرانه مصرف شود.

کدام داروها می‌توانند اثر لوونورژسترول را کم کنند؟

داروهایی که فعالیت بعضی آنزیم‌های کبدی را افزایش می‌دهند می‌توانند سطح لوونورژسترول را پایین بیاورند. نمونه‌ها شامل برخی داروهای صرع مانند کاربامازپین، فنی‌توئین و فنوباربیتال، بعضی داروهای سل، مانند ریفامپین و ریفابوتین، برخی داروهای HIV و فرآورده گیاهی علف چای هستند.

اگر در چهار هفته گذشته یکی از این داروها را مصرف کرده‌اید، نام همه داروها و مکمل‌ها را به پزشک یا داروساز بگویید. آی‌یودی مسی معمولاً گزینه‌ای است که تحت تأثیر این تداخل قرار نمی‌گیرد. برخی راهنماها در صورت مناسب نبودن آی‌یودی، دوز ۳ میلی‌گرم لوونورژسترول را مطرح می‌کنند، اما اثربخشی این راهکار قطعی نیست و باید با نظر متخصص انتخاب شود.

عوارض قرص اورژانسی لوونورژسترول چیست؟

تهوع، خستگی، سردرد، سرگیجه، درد یا گرفتگی شکم، حساسیت پستان و لکه‌بینی از عوارض کوتاه‌مدت احتمالی هستند. قاعدگی بعدی ممکن است چند روز زودتر یا دیرتر شروع شود. این علائم معمولاً خفیف و گذرا هستند، اما شدت و مدت آن‌ها در افراد متفاوت است.

جزئیات نشانه‌های شایع، راه‌های کنترل و علائمی که به بررسی پزشکی نیاز دارند در راهنمای عوارض قرص اورژانسی آمده است. مصرف مکرر می‌تواند بی‌نظمی قاعدگی را بیشتر کند، هرچند سازمان جهانی بهداشت برای تکرار مصرف، خطر شناخته‌شده بلندمدت گزارش نکرده است؛ بااین‌حال روش منظم پیشگیری مؤثرتر و قابل‌پیش‌بینی‌تر است.

بعد از مصرف چه زمانی باید تست بارداری انجام داد؟

به‌تعویق‌افتادن تخمک‌گذاری پس از مصرف لوونورژسترول

اگر قاعدگی بیش از یک هفته از زمان مورد انتظار عقب افتاد، تست بارداری انجام دهید. CDC همچنین توصیه می‌کند اگر تا سه هفته پس از مصرف خونریزی قاعدگی رخ نداد، تست بارداری انجام شود. لکه‌بینی یا یک خونریزی سبک به‌تنهایی ثابت نمی‌کند که قرص اثر کرده است.

اگر تست مثبت شد یا درد شدید و یک‌طرفه زیر شکم، درد شانه، ضعف یا غش داشتید، فوراً ارزیابی پزشکی بگیرید؛ این نشانه‌ها می‌توانند با بارداری خارج‌رحمی همراه باشند. خود لوونورژسترول بارداری خارج‌رحمی ایجاد نمی‌کند، اما هر بارداری پس از شکست روش اورژانسی باید از این نظر بررسی شود.

آیا لوونورژسترول در بارداری یا شیردهی قابل استفاده است؟

این دارو برای پایان‌دادن به بارداری موجود کاربرد ندارد و در صورت مثبت‌بودن تست بارداری، مصرف آن فایده‌ای ندارد. داده‌های موجود نشان نمی‌دهند که مصرف ناخواسته دوز معمول در ابتدای یک بارداری شناخته‌نشده باعث آسیب به آن شود، اما برای ادامه مراقبت باید با پزشک یا ماما مشورت کرد.

یک دوز لوونورژسترول معمولاً با شیردهی سازگار در نظر گرفته می‌شود و قطع شیردهی پس از تک‌دوز معمولاً لازم نیست. اگر نوزاد نارس یا بیمار است، یا داروهای دیگری مصرف می‌کنید، نظر پزشک یا داروساز را بپرسید.

بعد از خوردن قرص چگونه از بارداری پیشگیری کنیم؟

پس از لوونورژسترول می‌توانید روش هورمونی منظم خود را فوراً شروع یا از سر بگیرید. تا هفت روز از رابطه جنسی پرهیز کنید یا از کاندوم استفاده کنید؛ دستور دقیق ممکن است با نوع روش منظم شما فرق داشته باشد. این قرص از HIV یا سایر عفونت‌های آمیزشی جلوگیری نمی‌کند.

اگر در همان چرخه دوباره رابطه بدون محافظت رخ دهد، دوز قبلی از آن رابطه محافظت نمی‌کند. برای انتخاب روش منظم و بررسی نیاز به پیشگیری اورژانسی دوباره، سریع با پزشک یا داروساز مشورت کنید.

تنسی و اووسیز چه ارتباطی با لوونورژسترول دارند؟

تنسی و اووسیز نام‌های تجاری فرآورده‌های اورژانسی حاوی لوونورژسترول در ایران هستند، اما باید دوز درج‌شده روی جعبه و بروشور همان محصول را بررسی کرد. راهنمای قرص اورژانسی تنسی بر شکل‌های عرضه و روش مصرف این برند تمرکز دارد.

برای اطلاعات اختصاصی فرآورده ابوریحان نیز می‌توانید صفحه قرص اورژانسی اووسیز را بخوانید. یکسان‌بودن ماده مؤثره به‌تنهایی به معنی یکسان‌بودن همه اجزای فرآورده، بسته‌بندی یا دستور درج‌شده در بروشور نیست.

چه علائمی بعد از مصرف نیاز به مراجعه فوری دارند؟

در صورت درد شدید یا مداوم زیر شکم، غش یا ضعف شدید، خونریزی بسیار زیاد، واکنش حساسیتی مانند تورم صورت یا مشکل تنفس، تست بارداری مثبت یا تأخیر قابل‌توجه قاعدگی، ارزیابی پزشکی لازم است. درد شدید زیر شکم در سه تا پنج هفته پس از مصرف، به‌ویژه همراه با خونریزی یا سرگیجه، باید فوری بررسی شود.

سؤال‌های رایج درباره قرص اورژانسی لوونورژسترول چیست؟

از کجا بفهمیم قرص اثر کرده است؟

از روی تهوع، لکه‌بینی یا زمان پریود نمی‌توان با قطعیت فهمید. اگر قاعدگی بیش از یک هفته عقب افتاد یا تا سه هفته خونریزی نداشتید، تست بارداری انجام دهید.

آیا می‌توان قرص را قبل از رابطه خورد؟

لوونورژسترولِ اورژانسی برای مصرف پس از رابطه بدون محافظت یا شکست روش پیشگیری طراحی شده است. برای محافظت پیش از رابطه، یک روش منظم مانند کاندوم یا روش هورمونی مناسب انتخاب کنید.

آیا مصرف قرص باعث ناباروری می‌شود؟

خیر. شواهد نشان نمی‌دهند که قرص اورژانسی لوونورژسترول به باروری آینده آسیب بزند و بازگشت باروری می‌تواند سریع باشد.

آیا می‌توان در یک چرخه بیش از یک بار مصرف کرد؟

در صورت رابطه بدون محافظت دوباره، ممکن است مصرف مجدد مطرح شود و منع مطلق شناخته‌شده‌ای ندارد؛ بااین‌حال بی‌نظمی قاعدگی بیشتر می‌شود و روش منظم مؤثرتر است. برای تصمیم همان چرخه، با داروساز یا پزشک مشورت کنید.

پیش از خرید، نام فرآورده، دوز روی بسته و داروهای هم‌زمان را بررسی کنید. در داروخانه آنلاین داروم می‌توانید درخواست بررسی موجودی و قیمت را ثبت کنید؛ تأیید نهایی بر اساس موجودی داروخانه و شرایط سفارش انجام می‌شود.

برای تصمیم سریع چه نکاتی را به خاطر بسپاریم؟

قرص اورژانسی لوونورژسترول را هرچه زودتر مصرف کنید و منتظر روز بعد نمانید. مجموع دوز معمول ۱٫۵ میلی‌گرم است، اما شکل بسته‌بندی و دستور همان فرآورده اهمیت دارد. پس از مصرف، برای رابطه‌های بعدی از روش محافظتی استفاده کنید و اگر تا سه هفته قاعدگی رخ نداد، تست بارداری انجام دهید.

اگر بیش از ۷۲ ساعت گذشته، وزن یا BMI بالا دارید، داروی تداخل‌کننده مصرف می‌کنید یا درد شدید و خونریزی غیرعادی دارید، انتخاب روش و پیگیری را به پزشک یا داروساز بسپارید.

منابع معتبر این مطلب کدام‌اند؟

داروخانه آنلاین داروم برای استعلام قیمت و سفارش دارو، درخواست خود را در داروم ثبت کنید.

درخواست شما به داروخانه‌های معتبر ارسال می‌شود؛ پس از بررسی موجودی و قیمت، سفارش شما تأیید و ارسال خواهد شد.

ثبت سفارش دارو

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

سفارش آنلاین دارو از داروم استعلام موجودی و قیمت، ثبت درخواست و پیگیری سفارش
ثبت درخواست سفارش